Mã số gacc thanh long - giúp doanh nghiệp dễ dàng thông quan

Xuất khẩu thanh long vào Trung Quốc không còn đơn thuần là “gửi hàng qua biên”. Mà là bài toán tiêu chuẩn hóa toàn bộ vùng trồng – đóng gói theo GACC. Doanh nghiệp muốn khai thác thị trường tỷ dân buộc phải nắm rõ quy định, kiểm nghiệm, yêu cầu chất lượng. Và cách duy trì mã số GACC thanh long dài hạn. Bài viết này UCC Việt Nam giúp bạn hiểu đúng – làm đúng để mỗi lô hàng xuất đi đều đạt chuẩn. Và xây dựng được thị trường bền vững cho thanh long Việt Nam.

Mã số GACC thanh long

1. Thanh long Việt Nam trên thị trường Trung Quốc

Thanh long Việt Nam đang tỏa sáng trên bản đồ trái cây Trung Quốc, trở thành lựa chọn ưu tiên nhờ màu sắc bắt mắt, vị ngọt tự nhiên và chất lượng ổn định. Theo Báo Công Thương, năm 2024, Trung Quốc đang là thị trường xuất khẩu chủ lực của thanh long Việt Nam trong 4 tháng đầu năm đạt 162 triệu USD.

Các tỉnh Bình Thuận, Tiền Giang, Long An trở thành “thủ phủ” xuất khẩu nhờ gần biên giới, thuận tiện vận chuyển và thị trường tiêu thụ mạnh. Tuy nhiên, để giữ vững vị thế, doanh nghiệp không chỉ cần năng suất và chất lượng. Mà còn phải đáp ứng tiêu chuẩn kiểm dịch, an toàn thực phẩm và mã số GACC, điều mà nhiều nhà xuất khẩu còn gặp khó khăn.

Sự kết hợp giữa chất lượng trái cây và quy trình xuất khẩu chuẩn mực đang mở ra cơ hội để thanh long Việt Nam bứt phá trên thị trường Trung Quốc. Đặc biệt trong các kênh thương mại biên giới và phân phối hiện đại.

2. Thực trạng đăng ký mã số GACC thanh long

Bên cạnh các nông sản xuất khẩu chủ yếu như sầu riêng, mít… Thanh long là một trong những mặt hàng có nhu cầu xuất khẩu lớn sang Trung Quốc. Vì vậy việc đăng ký mã số GACC cho vùng trồng và cơ sở đóng gói đang được nhiều doanh nghiệp tập trung thực hiện. Tuy chưa có công bố đầy đủ tổng số mã GACC trên phạm vi cả nước. Nhưng số liệu từ các địa phương trọng điểm cho thấy sự chuyển biến mạnh trong quản lý vùng trồng.

✍ Xem thêm: Tìm hiểu chi tiết về Mã số GACC mít – Yêu cầu xuất khẩu thị trường Trung Quốc

2.1. Tình hình mã số vùng trồng tại các tỉnh trọng điểm

• Bình Thuận – thủ phủ thanh long cả nước. Theo Chi cục Trồng trọt & BVTV tỉnh, Bình Thuận hiện có 83 mã số vùng trồng thanh long phục vụ xuất khẩu. Đây là địa phương dẫn đầu về quy mô vùng trồng và số lượng mã được phê duyệt.
• Tiền Giang – vùng sản xuất lớn phía Nam. Theo VietnamPlus, Tiền Giang có 80 mã số vùng trồng thanh long, với diện tích hơn 6.140 ha được cấp mã vùng trồng xuất khẩu.
• Long An – nguồn cung ổn định. Tuy không công bố chi tiết số lượng mã, Long An là tỉnh có diện tích thanh long lớn thứ ba cả nước và đang mở rộng nhanh số vùng đủ điều kiện cấp mã phục vụ xuất khẩu chính ngạch.

Các số liệu này phản ánh xu hướng chung các tỉnh lớn đều tăng mạnh số mã vùng trồng được quản lý. Đáp ứng yêu cầu về truy xuất nguồn gốc trước khi hoàn thiện hồ sơ đăng ký GACC.

✍ Xem thêm: Tìm hiểu chi tiết về Mã số vùng trồng - giải pháp cho doanh nghiệp xuất khẩu nông sản

2.2. Khó khăn khi đăng ký mã số GACC thanh long

• Nhiều vùng trồng chưa duy trì nhật ký canh tác đồng bộ. Khiến việc chứng minh truy xuất nguồn gốc gặp khó khăn.
• Cơ sở đóng gói phải đạt chuẩn vệ sinh – an toàn thực phẩm – quy trình xử lý sau thu hoạch. Nên các doanh nghiệp nhỏ thường mất thời gian để cải thiện cơ sở vật chất.
• Một số hồ sơ bị kéo dài vì thiếu kiểm nghiệm dư lượng thuốc bảo vệ thực vật đúng danh mục mà Trung Quốc yêu cầu.

3. Kiểm nghiệm và tiêu chuẩn riêng khi đăng ký mã số GACC thanh long

Kiểm nghiệm dư lượng thuốc bảo vệ thực vật (MRL)

• Trung Quốc áp dụng giới hạn dư lượng theo GB 2763-2021 và các cập nhật MRL hằng năm.
• Các hoạt chất thường kiểm soát nghiêm ngặt đối với thanh long gồm: Carbendazim, Metalaxyl, Chlorpyrifos, Cypermethrin, Imidacloprid…
• Thanh long phải không vượt ngưỡng MRL và không chứa hoạt chất bị cấm (như Tricyclazole, Chlorfenapyr…)
• Mẫu kiểm nghiệm cần thực hiện tại phòng thí nghiệm được Bộ NN&PTNT chỉ định hoặc công nhận ISO/IEC 17025.

Kiểm nghiệm vi sinh và an toàn thực phẩm

• Vi sinh: E.coli, Salmonella, Coliforms…
• Chỉ tiêu kim loại nặng: Pb, Cd, Hg, As
• Chỉ tiêu độc tố & chất cấm khác nếu đối tác yêu cầu.

Tiêu chuẩn chất lượng thanh long xuất khẩu sang Trung Quốc

• Tiêu chuẩn quốc gia Trung Quốc GB/T 10651 đối với trái cây tươi.
• Quy định về độ ngọt (Brix) theo thỏa thuận giữa doanh nghiệp & đối tác (thường ≥ 10–12° Brix).
• Trái phải đạt: Độ chín phù hợp khi thu hoạch. Không dập nát, không thối, không nứt trái. Kích cỡ đồng đều. Được sơ chế, rửa, phân loại rõ ràng. Bao bì ghi đúng thông tin mã số vùng trồng (P-code) và mã xưởng đóng gói (Packer code)

Truy xuất nguồn gốc và nhật ký vùng trồng

• Có nhật ký canh tác, ghi rõ sử dụng phân bón, thuốc BVTV, thời gian cách ly.
• Mỗi lô hàng phải truy xuất được nguồn gốc rõ ràng.

Kiểm nghiệm và tiêu chuẩn riêng khi đăng ký mã số GACC thanh long

✍ Xem thêm: Tìm hiểu chi tiết về Hướng dẫn doanh nghiệp tự đăng ký mã số GACC

4. Yêu cầu riêng cho thanh long xuất khẩu Trung Quốc 

Yêu cầu về giống thanh long

• Việt Nam xuất khẩu sang Trung Quốc chủ yếu 2 giống được chấp nhận rộng rãi. Thanh long ruột đỏ (Hylocereus costaricensis), thanh long ruột trắng (Hylocereus undatus).
• Giống phải được trồng trong vùng trồng đã được GACC phê duyệt, có mã số hợp lệ và chưa bị cảnh báo.
• Cây giống phải khỏe mạnh, không sâu bệnh, có nguồn gốc rõ ràng. Ngoài ra không sử dụng giống biến đổi gen.

Yêu cầu về thu hoạch

• Chỉ thu hoạch khi trái đạt độ chín tiêu chuẩn, vỏ lên màu đều, tai xanh hoặc hơi ngả. Độ Brix phù hợp (≥10–12° Brix hoặc theo yêu cầu buyer).
• Không thu hái khi trời mưa hoặc vừa sau mưa (tăng nguy cơ vi sinh), trái bị nứt, trầy xước, dập, sâu bệnh.
• Thu hoạch bằng dụng cụ sạch, đặt trái nhẹ nhàng, tránh dập và trầy vỏ.
• Sau thu hoạch cần làm mát sơ bộ (pre-cooling) để giữ độ tươi. Chuyển vào xưởng đóng gói trong vòng 6–12 giờ.

Yêu cầu về sơ chế – phân loại

• Trái phải được rửa sạch đất, bụi, loại bỏ trái bị hư, phân loại theo kích cỡ, khối lượng, chất lượng.
• Không được xử lý hóa chất cấm. Hoặc thuốc bảo quản trái cây không nằm trong danh mục cho phép.

Yêu cầu về đóng gói

• Xưởng đóng gói phải có mã số được GACC phê duyệt, có hệ thống ghi chép sản xuất, vệ sinh và kiểm soát dịch hại.
• Bao bì cần mới, sạch, đạt chuẩn an toàn thực phẩm, chịu được vận chuyển dài ngày. 
• Không đóng gói chung thanh long từ nhiều vùng trồng khác nhau trong cùng một thùng.

Yêu cầu đặc thù cho thanh long

5. Tiềm năng xuất khẩu thanh long và cơ hội mở rộng sang Trung Quốc

• Thanh long tiếp tục giữ vai trò là một trong những trái cây Việt Nam có lợi thế cạnh tranh mạnh nhất tại thị trường Trung Quốc. Nhờ sản lượng ổn định, nguồn cung quanh năm và chất lượng ngày càng cải thiện.
• Việc Trung Quốc siết chặt tiêu chuẩn như mã số GACC. Truy xuất nguồn gốc hay kiểm soát dư lượng thuốc cũng tạo cơ hội lớn cho những vùng trồng đạt chuẩn vươn lên. Và thay thế nguồn hàng không đạt yêu cầu. 
• Bên cạnh đó, xu hướng tiêu dùng trái cây tươi giàu dinh dưỡng tại các đô thị lớn của Trung Quốc giúp nhu cầu thanh long vẫn ở mức cao trong nhiều năm tới. 
• Ngoài thị trường truyền thống, thanh long Việt Nam còn có tiềm năng mở rộng sang Hàn Quốc, Nhật Bản, Dubai và EU. Đây là những thị trường đang gia tăng nhập khẩu trái cây nhiệt đới. 
• Nếu doanh nghiệp đầu tư bài bản vào vùng trồng – đóng gói đạt chuẩn, thanh long hoàn toàn có thể mở rộng thị phần và tăng giá trị xuất khẩu trong giai đoạn tới.

6. Kết luận

Xuất khẩu thanh long sang Trung Quốc đang bước vào giai đoạn “lọc chuẩn”. Nơi chỉ những vùng trồng minh bạch, an toàn và sản xuất bài bản mới có chỗ đứng lâu dài. Điều này không còn là thách thức, mà là cơ hội để doanh nghiệp Việt tái thiết chuỗi cung ứng theo hướng bền vững, cạnh tranh và có giá trị cao hơn. Khi tiêu chuẩn được siết chặt, lợi thế sẽ nghiêng về những đơn vị hiểu thị trường. Làm đúng quy trình và duy trì chất lượng ổn định giữa các mùa vụ. Thanh long vì thế không chỉ là nông sản xuất khẩu, mà là thước đo năng lực của cả hệ sinh thái sản xuất – chế biến – kiểm soát chất lượng. Doanh nghiệp nào bắt nhịp sớm sẽ là doanh nghiệp dẫn đầu cuộc chơi mới.